" ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) ကာ​ကွယ်​ခြင်း​အစီ​အမံ "

၁။ဗိုင်း​ရပ်စ်​ကာ​ကွယ်​ခြင်း ဆော့​ဝဲလ်​သည်… နောက်ဆုံး (latest version) ကို အသုံးပြု​သင့်​ပါ​သည်။
ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) နှိမ်​နင်း​ရာ​တွင် ဗိုင်း​ရပ်စ်​နှိမ်​နင်း​ရေး ဆော့​ဝဲလ် လို​အပ်​ပါ​သည်။

ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) နှိမ်​နင်း​ရာ​တွင် ဗိုင်း​ရပ်စ်​နှိမ်​နင်း​ရေး ဆော့​ဝဲလ် လို​အပ်​ပါ​သည်။

ဗိုင်း​ရပ်စ်​နှိမ်​နင်း​ရေး​ဆော့​ဝဲလ်​ကို အသုံးပြု သူ​သည် မိမိ​၏ ဗိုင်း​ရပ်စ်(Virus) ကာ​ကွယ်​နှိမ်​နင်း​ခြင်း​စနစ်/ ဖိုင်(file) များ​ကို Update ပြုလုပ်​၍ ဗိုင်း​ရပ်စ် စစ်ဆေး​ခြင်း​ကို​ပြုလုပ်​ပါ။     

ကွန်ပျူတာ​ဗိုင်း​ရပ်စ် များ​သည် အလွန်​ဝင် ရောက်​လွယ်​ပါ​သည်။ ဗိုင်း​ရပ်စ် အမျိုး​အစား များ​စွာ​ရှိ​ပါ​သည်။ ထို့​ကြောင့် မိမိ​ကွန်ပျူတာ​၏ ဗိုင်း​ရပ်စ် နှိမ်​နင်း​ခြင်း စနစ်​သည် ဗိုင်း​ရပ်စ် အမျိုး​အစား​အသစ်​များ​ကို​ပါ နှိမ်​နင်း​နိုင်​ရန် အမြဲ Update ဖြစ်​နေ​ရ​ပါ​မည်။

ဗိုင်း​ရပ်စ်​ကာ​ကွယ်​ခြင်း ဆော့​ဝဲလ်​တွင် အလို​အလျှောက် Update လုပ်​ခြင်း စနစ်​များ​ပါရှိ​ပါ​သည်။ မိမိ​ကွန်ပျူတာ​၏ ဗိုင်း​ရပ်စ် နှိမ်​နင်း​ခြင်း​စနစ်​ကို မ​ကြာ​ခဏ Update လုပ်​ကြ​ပါ​စို့။

ကွန်ပျူတာ ဝယ်​ယူ​သော​အခါ အစမ်း​သုံး ဗိုင်း​ရပ်စ်​နှိမ်​နင်း​ရေး​ဆော့​ဝဲလ်​များ ပါရှိ​နေ​တတ်​ပါ​သည်။ ၎င်း​သည် အစမ်း​သုံး​ကာ​လကျော်​လွန်​လျှင် အသုံး​မ​ပြု​နိုင်​တော့​သည့်​အတွက် အထူး​ဂရုပြု​ရန် လို​အပ်​ပါ​သည်။

မိမိ​ကွန်ပျူတာ​တွင် ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) ကာ​ကွယ်​ခြင်း ဆော့​ဝဲလ်​မ​ရှိ​ဘဲ အင်​တာ​နက် (Internet) အသုံးပြု မည်​ဆို​လျှင် အွန်​လိုင်း​မှ အခ​မဲ့​ပေး​သော ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) စစ်ဆေး​နည်း​များ​ကို အသုံးပြု​၍ စစ်ဆေး​ခြင်း​များ ပြုလုပ်​ပါ။ (စာ​မျက်နှာ - ၁​၂​သို့) သို့သော် ၎င်း​စနစ်​သည် အလုံး​စုံ စစ်ဆေး​ပေး​ခြင်း များ​မ​ပြုလုပ်​နိုင်​သ​ဖြင့် ဗိုင်း​ရပ်စ် နှိမ်​နင်း​ရေး ဆော့​ဝဲလ်​ကို ဝယ်​ယူ​ရန်​အကြံ​ပြု​ပါ​သည်။

၂။အီး​မေးလ်​နှင့် တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင်​များ.... ဦးစွာ ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) စစ်ဆေး​ပါ။

ဗိုင်း​ရပ်စ်​သည် အီး​မေးလ်​နှင့် တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင်​များ​မှ​တ​ဆင့် ဝင်​ရောက်​နိုင်​ပါ​သည်။ မိမိ​၏​ရင်းနှီး​သော​မိတ်ဆွေ​ထံ​မှ အီး​မေးလ် ကို​ပင် တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင်​များ​ကို ဦးစွာ ဗိုင်း​ရပ်စ်​စစ်ဆေး​ပြီး​မှ​သာ ဖွင့်​သင့်​ပါ​သည်။

လတ်​တ​လော​တွင် ဗိုင်း​ရပ်စ်​မေးလ် များ​စွာ​ကို တွေ့​ရှိ​ရ​ပါ​သည်။ ယခုကဲ့သို့ ဗိုင်း​ရပ်စ်​မေးလ်​များ​မှ​တ​ဆင့် ဗိုင်း​ရပ်စ် ကူး​စက်​ခြင်း​ကို ကာ​ကွယ်​နိုင်​ရန် မိမိ​နှင့်​မ​သိ​သော​သူ​များ​ထံ​မှ မေးလ်​များ​နှင့် အယောင်ဆောင်​မေးလ်​များ​ကို သတိပြု​ရန် လို​အပ်​ပါ​သည်။ မိတ်ဆွေ အချင်းချင်း အီး​မေးလ် ဖ​လှယ်​သော​အခါ၊ တွဲ​ဆက်​ဖိုင်​များ ပေး​ပို့ လို​သော​အခါ၊ အီး​မေးလ် အတွင်း​တွင် တွဲ​ဆက်​ဖိုင်​များ​ပါဝင်​ကြောင်း အသိ​ပေး​ရေးသား​ခြင်း​များ ပြုလုပ်​သင့်​ပါ​သည်။ သို့သော်  သေချာ​စေ​ရန်​အတွက် တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင်(file) များ​ကို မ​ဖွင့်​မီ ဗိုင်း​ရပ်စ်(Virus) စစ်ဆေး​ကြ​ပါ​စို့။ သေချာ​စေ​ရန်​ဂရုပြု​ခြင်း​သည်... အရေးကြီး​ပါ​သည်။

ထို့​အပြင်​အောက်​ပါ​စာလုံး​သုံး​လုံး​ဖြင့် ဆုံး​သော ဖိုင် (file) အမျိုး​အစား​များ​ကို အထူး ဂရုပြု​ရန် လို​အပ်​ပါ​သည်။    သို့သော် မိမိ Window ၏ Option တွင် [Hide file extensions for known file types]“ဖိုင်​အမည်​များ​ကို အသေး​စိတ်ဖော်​ပြ​ပေး​ခြင်း” ကို က​လစ်​ထား​ရှိ​ရ​ပါ​မည်။..၎င်း​ကို​သေချာ​စစ်ဆေး​ရန်​အကြံ​ပြု​ပါ​သည်။ (စာ​မျက်နှာ - ၅ သို့) 

အဆို​ပါ ဖိုင်​များ​သည် ဖွင့်​လိုက်​သည်​နှင့် တပြိုင်နက် မိမိ​၏​ကွန်ပျူတာ​တွင်း ဝင်​ရောက် လုပ်ဆောင်​ပါ​သည်။ အဆို​ပါ ဖိုင် (file) များ​တွင် ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) များ​ပါရှိ​ပါ​က သင်​၏ ကွန်ပျူတာ​တွင်း ကူး​စက်​ပျံ့ပွား​ပြီး သင်​၏​အရေ​ကြီး​သော အချက်အလက်​များ​ကို ခိုး​ယူ​ခြင်း​များ၊ hard disk အတွင်း​ရှိ ဖိုင်​များ​ကို​ဖျက်​စီး​ခြင်း​များ၊ ကွန်ပျူတာ​စနစ်​ကို အန္တရာယ်ပြု​ခြင်း​များ အထိ​ဆိုးရွား​စေ​နိုင်​ပါ​သည်။ အထူး​ဂရုပြု​ပါ။

ဗိုင်း​ရပ်စ် (Virus) အမျိုး​အစား​အလိုက် ဖိုင် (file) အမျိုး​အစား သင်္ကေတ (icon) များ​ကို မှားယွင်း​စွာ ဖော်​ပြ​ခြင်း​များ၊ နှစ်​ခါဖော်​ပြ​ခြင်း​များ ရှိ​တတ်​ပါ​သည်။　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　　

Word ဆို​လျှင် (1) ကဲ့သို့​ဖြစ်​ရ​မည့်​အစား (2) ကဲ့သို့​အတု​အယောင် ဖိုင် (file) application များ​ဖြစ်​တတ်​ပါ​သည်။ ထို့​အပြင် (3) ကဲ့သို့​နှစ်​ကြိမ်ဖော်​ပြ​ခြင်း​မျိုး​လဲ​ဖြစ်​တတ်​ပါ​သည်။

ဥပမာ ကဲ့သို့​သော ဖိုင် (file) များ အီး​မေးလ် (email) နှင့် တွဲ​ဆက်​လာ​ပါ​က အောက်​ပါ​ပုံ​အတိုင်း​ဖြစ်​ပါ​သည်။

ဖ ိုင် (file) အမျိုး​အစား ရှာဖွေ​ရန်​အောက်​ပါ​နည်း​လမ်း​များ​ရှိ​ပါ​သည်။

ဖိုင် (file) ကို ထောက်​၍ မောက်စ် (mouse) ၏ ညာ​က​လစ် (click) ကို​နှိပ်​ပါ၊ property ကို​ရွေး​ပါ။

 

---

 

ဖိုင် (file) ၏ အမည်​ကို အသေး​စိတ်ဖော်​ပြ​ပေး​သော​စနစ်။
Window ၏ က​န​ဦ​အနေအထား​တွင် ၎င်း​ဖိုင်​အမည်​များ​သည် ဖော်​ပြ​ထား​ခြင်း​မ​ရှိ​သည့်​အတွက် My Computer (သို့) explore မှ​တ​ဆင့် Tools →folder option ကို​ရွေး​ပါ။ View တွင်[Hide file extensions for known file types]တွင် က​လစ်​လုပ်​ထား​မိ​ပါ​က ဖယ်ရှား​ပါ။

မေးလ် (mail) နှင့်​တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင် (file) များ နှင့် ပတ်သက်​၍ သတိပြု​ရန် ၅​ချက်။

 (၁) မိမိ​နှင့် မ​သိ​သူ​ထံ​မှ​လာ​သော တွဲ​ဆက် ဖိုင် (file) များ​ပါ​သည့် အီး​မေးလ် (email) ကို အထူး​ဂရုပြု​ပါ။

 (၂) တွဲ​ဆက် ဖိုင် (file) များ​ကို မ​ယုံကြည်​ပါ​နှင့်။

 (၃) မိတ်ဆွေ​များ​ထံ​မှ မ​သင်္ကာ​ဖွယ်​တွဲ​ဆက်​ဖိုင်​များ​ပါ​လျှင် ထို​အီး​မေးလ်​သည်​သံသယ​ဖြစ်​ဖွယ် ဖြစ်​သည်။

 (၄) အီး​မေးလ် (email) အတွင်း​ဝင်​ဆံ့​သော အကြောင်းအရာ​များ​ကို တွဲ​ဆက်​မေးလ် များ​အသုံးပြု​၍ မ​ပို ့​ပါ​နှင့်။

 (၅) mailer အီး​မေးလ် ဆော့​ဝဲလ် (software) ဖြင့် တွဲ​ဆက်​ဖိုင်​များ ထိန်း​ချုပ်​စီမံ​ခြင်း (*)ကို ဂရုစိုက်​ပါ။

     ───────────────────────────

(*) mailer မေးလ် (mail) ဆော့​ဝဲလ် (software) သည် တွဲ​ဆက်​ဖိုင် (file) များ​ကို ထိန်း​ချုပ်​စီမံ​ရာ​တွင် အသုံးဝင်​ပါ​သည်။ ဥပမာ၊ အီး​မေးလ် (email) လက်ခံ​ရ​ရှိ​သော​အခါ တွဲ​ဆက်​ဖိုင် (file) များ​ကို သတ်​မှတ် ထား​သော​နေရာ​တွင် ထိန်းသိမ်း​ပေး​ပါ​သည်။ ၎င်း mailer များ​ကို အသုံးပြု​ပါ​က ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) စစ်ဆေး သော​အခါ အီး​မေးလ် (email) များ​နှင့်​တွဲ​ဆက်​ဖိုင် (file) များ​ကို ဖယ်ရှား​မိ​သည့်​အခါ ထိန်းသိမ်း​ထား​သော နေရာ​ရှိ ကော်ပီ​ကို​ပါ ဖယ်ရှား​ပြစ်​ရန် လို​အပ်​ပါ​သည်။

 

၃။ဒေါင်း​လုတ်​လုပ်​ထား​သော ဖိုင်​များ​ကို..ဦးစွာ ဗိုင်း​ရပ်စ်​စစ်ဆေး​သင့်​ပါ​သည်။

 

အင်​တာ​နက် (internet) မှ​တ​ဆင့် ဓာတ်​ပုံ​ဖိုင်​များ၊ အသံ​ဖိုင်​များ၊ ရုပ်​ရှင်​ဖိုင်​များ စ​သည်​တို့​ကို​ဒေါင်း​လုတ်​လုပ်​စဉ်​တွင်၊ ထို​ဖိုင်​များ​အတွင်း မ​မှန်ကန်​သော​ပ​ရို​ဂ​ရမ် (program) များ​ပါဝင်​တတ်​ပါ​သည်။ ထို့​ကြောင့်​ဒေါင်း​လုတ် လုပ်​ထား​သော ဖိုင်​များ​ကို ဗိုင်း​ရပ်စ် စစ်ဆေး ပြီး​မှ​သာ အသုံးပြု​ပါ။

အလားတူ ဒေ​တာ (data) သို​လှောင်​သော ဖလော်​ပီ​ဒစ် (floopy disk) နှင့် စီ​ဒီ (CD) များ​၏ external memory တွင်း​ရှိ ဖိုင်​များ၊ မ​ရေရာ​သော​ဖိုင်​များ​ကို ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) စစ်ဆေး​ပြီး​မှ​သာ အသုံးပြု​ပါ။

ထို့​အပြင် ဖိုင်​များ ဒေါင်း​လုတ် (download) လုပ်​စဉ်​တွင် တတ်နိုင်​သ​၍ ယုံကြည်​စိတ်ချ​ရ​သော website များ​တွင်​သာ အသုံးပြု​ပါ။ Spam mail (*1) စ​သည်​တို့​ရှိ website များ​မှ ဒေါင်း​လုတ် လုပ်​ခြင်း၊ မ​ယုံကြည်​ရ​သော website များ​မှ ဒေါင်း​လုတ် လုပ်​ခြင်း​ကို ရှောင်​ကြဉ်​ပါ။
လတ်​တ​လော​တွင် Winny စ​သည့် ဖိုင်​များ​လဲ​လှယ်​ခြင်း (*2) မှ​တ​ဆင့် ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ​ဝင်​ရောက်​၍ မိမိ​၏ အရေးကြီး​သော သ​တင်း​အချက်အလက်​များ ပြင်​ပ​သို့​ပျံ့ပွား​တတ်​ပါ​သည်။
တစ်​ကြိမ်​အင်​တာ​နက်​တွင်း ပျံ့ပွား​သွား​သော​သ​တင်း​အချက် အလက်​များ​သည်​ပြန်လည် ထိန်း​ချုပ်​ရန်​မလွယ်​ကူ​ပါ။ အကြီး​အကျယ်​အနှောက်​အယှက် ဖြစ်​စေ​ပါ​သည်။
၎င်း​ဗိုင်း​ရပ်စ် (Antinny) သည် ဖိုင်​လဲ​လှယ်​ခြင်း (winny) မှ တ​ဆင့် ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ ပျံ့ပွား​စေ ခြင်း​ဖြင့် ကြီး​ထွား​လာ​စေ​ပါ​သည်။ ဖိုင်​လဲ​လှယ်​သော​အခါ မ​ဖြစ်​မ​နေ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) စစ်ဆေး​ပြီး​မှ​သာ အသုံးပြု​ခြင်း​ဖြင့် ကာ​ကွယ်​ရ​မည်။

၄။ကွန်ပျူတာ​ညွှန်​ကြား​ချက်​စနစ်​များ​သည်.. လုံခြုံ​မှု​စနစ်​ကို အသုံးပြု​သင့်​ပါ​သည်။

 

မေးလ် (mail) ပို့​ရာ​တွင်​သုံး​သော mailer နှင့် အင်​တာ​နက် website များ​ဝင်​ရောက်​လေ့​လာ​ရာ​တွင် browser များ​သုံး​သည့်​အခါ သက်ဆိုင်​ရာ Application များ​အတွင်း​ရှိ လုံ​ခြံု​ရေး​စနစ်​၏ (setting) ကို အသုံးပြု​ပါ။
ဥပမာ၊ Microsoft ကုမ္ပဏီ​၏ Internet Explorer 6 ကို​သုံး​သည့်​အခါ Internet option မှ start →setting →control panel →Internet option စ​သ​ဖြင့် security လုံခြုံ​ရေး levelကို​ထား​ရှိ​ပါ။ ထို​အခါ security level သည် medium အထက်​ရှိ​ရ​မည်။ ထို့​အပြင် Internet Explorer 7 ကို​သုံး​သည့်​အခါ medium-high အထက်​ရှိ​ရ​မည်။

 ထို့​နည်းတူ spyware နှိမ်​နင်း​ရေး​တွင်​လည်း privacyma ကို medium-high အထက် ရှိ​ရ​ပါ​မည်။ (Internet Explorer 7 ကို​သုံး​သည့်​အခါ

 

ထို့​အပြင် လတ်​တ​လော​အချိန်​တွင် ယခင်​က ဗိုင်း​ရပ်စ်(virus) များ”micro infection type virus” (*3) မှ ကူး​စက်​ခြင်း​ကို​ကာ​ကွယ်​ရန် Microsoft ကုမ္ပဏီ​မှ Word, Excel ဖိုင်(file) များ​ဖွင့်​သော​အခါ Micro စနစ်​မှ အလို​အလျှောက် ကာ​ကွယ် ထား​ပါ​သည်။ Word 2003 အတွက် Tools →option →security →micro security စ​သည်​ဖြင့် စနစ်​များ အသုံးပြု​ထား​ပါ​သည်။
၎င်း​စနစ်​များ​ကို အသုံးပြု ခြင်း​ဖြင့် ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ​ကို ကာ​ကွယ် နိုင်​ပါ​သည်။

၅။Security Patch ကို…. အသုံးပြု​သင့်​ပါ​သည်။

 

ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ​သည် Operating System နှင့် Application များ​၏ အားနည်း​ချက် (*4) (Security hole ဟုခေါ်​သည်) ကြောင့်​ဖြစ်ပွား​နိုင်​ခြေ​များ​ပါ​သည်။ သင်​၏ ကွန်ပျူတာ​တွင် ထိုသို့ အားနည်း​ချက်​များ​ရှိ​ပါ​က အင်​တာ​နက် နှင့် ချိတ်ဆက်​လျှင် ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ ကူး​စက်​နိုင်​ပါ​သည်။
ဥပမာ၊ သင်​၏​ကွန်ပျူတာ​ရှိ mailer ဆော့​ဝဲလ် (software) အားနည်း​နေ​ပါ​က အီး​မေးလ် နှင့်​တွဲ​ဆက်​နေ​သော ဖိုင်​များ​ကို အလို​အလျှောက်​ပွင့်​စေ​မည် ဖြစ်​ပြီး ထို​မှ​တ​ဆင့် ဗိုင်း​ရပ်စ်(virus) များ​ကူး​စက်​ပျံ့ပွား​နိုင်​ပါ​သည်။ ထို​ကဲ့သို့ အားနည်း​ခြင်း​များ​သည် မ​ကြာ​ခဏ ကြုံတွေ့​နိုင်​သ​ဖြင့် မိမိ အသုံးပြု​နေ​သော Application များ (အထူးသဖြင့် Mailer, Browser, PDF reader, Word processing software) ၏ website များ​မှ​အချက်အလက်​များ ကို​စစ်ဆေး​ပြီး Update Security Patch ကို​ပြုလုပ်​ပေး​ရန် လို​အပ်​သည်။
ထို့​အပြင် မိမိ​ကွန်ပျူတာ​တွင် အားနည်း​ချက်​ရှိ​နေ​ပါ​က အင်​တာ​နက် နှင့် ချိတ်ဆက်​မိ​ရုံ​ဖြင့် ဗိုင်း​ရပ်စ်(virus) ကူး​စက်​ခြင်း​များ​လည်း​ရှိ​ပါ​သည်။ 2003 ခု​နှစ် 8 လ​ပိုင်း​ထုတ် W32/MS Blaster နှင့် W32/Welchia၊ ထို့​အပြင် 2004 ခု​နှစ် 5 လ​ပိုင်း​ထုတ် W32/Sasser စ​သည်​တို့​သည် မိမိ ကွန်ပျူတာ​ကို restart လုပ်​သော​အခါ ဝင်​ရောက်​နိုင်​ပါ​သည်။
လတ်​တ​လော​တွင် အန္တရာယ်​ပေး​နေ​သော Bot (*5) ဟုခေါ်​သော ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) သည် အင်​တာ​နက် (internet) မှ​တ​ဆင့် ကူး​စက်​ပျံ့ပွား​ပါ​သည်။

Window အသုံးပြု​သူ​သည် Microsoft update ကို မ​ကြာ​ခဏ​ပြုလုပ်​ရန် (သ့​ို) အလို​အလျှောက် Update လုပ်​ခြင်း စနစ်​ကို အသုံးပြု​ပါ။ Microsoft ကုမ္ပဏီ​မှ​ထုတ်​သော OS တွင်​ပါရှိ​သည့် Patch (သို့) Internet Explorer နှင့် office များ​တွင် ပါ​သည့် Pach များ​ကို​အသုံးပြု​နိုင်​ပါ​သည်။

lMicrosoft Update

http://www.update.microsoft.com/microsoftupdate/v6/default.aspx

Microsoft updates အသုံး​ပြု​ပုံ​ကို အောက်​တွင် ဖော်​ပြ​ထား​ပါ​သည်။

lMicrosoft Update အသုံးပြု​ပုံ

http://windows.microsoft.com/en-us/windows/help/windows-update

၆။ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) ကူး​စက်​ခြင်း​လက္ခဏာ​များ​ကို...လျစ်လျူ​မ​ရှု​သင့်​ပါ။

 

အောက်ဖော်​ပြ​ပါ​လက္ခဏာ​များ​ရှိ​လျှင် ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) ကူး​စက်​ခြင်း​များ​ဖြစ်​နိုင်​ပါ​သည်။ ၎င်း​တို့​ကို မ​လွဲ​မ​သွေ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) စစ်ဆေး​ခြင်း​များ​ပြုလုပ်​ပါ။

(၁) System နှင့် Application များ​မ​ကြာ​ခဏ Backup ဖြစ်​သွား​ခြင်း၊ System အသုံးပြု​၍​မ​ရ​ခြင်း။

(၂) ဖိုင် (file) များ ပျောက်​ဆုံး​ခြင်း၊ မိမိ​မ​သိ​သော ဖိုင် (file) များပေါ်​လာ​ခြင်း။

(၃) Task Bar တွင် ထူးဆန်း​သော icon များပေါ်​လာ​ခြင်း။

(၄) မိမိ​မ​ညွှန်​ကြား​ဘဲ​ရုတ်​တရက် အင်​တာ​နက်​နှင့် ချိတ်ဆက်​မိ​ခြင်း။

(၅) မိမိ​မ​ညွှန်​ကြား​ဘဲ​မိမိ​ထံ​မှ အီး​မေးလ် (email) များ အလို​အလျှောက်​ပေး​ပို ့​ခြင်း။

(၆) မိမိ​အာရုံ​တွင် ယခင်​က​နှင့် မ​တူ​သော ထူးခြား​မှု​တွေ ့​ရှိ​ခြင်း။

 

၇။အရေးကြီး​သော အချက်အလက်​များ​ကို...မ​ဖြစ်​မ​နေ backup ပြုလုပ်​ပါ။

 

ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) ကူး​စက်​ခြင်း​ခံ​ရ​၍​ပျက်စီး​သွား​သော အချက်အလက်​ဒေ​တာ (data) များ​သည် ပြန်လည် သို​လှောင်​ရန် မ​ဖြစ်​နိုင်​ပါ။ ဗိုင်း​ရပ်စ်​ကြောင့် ဖိုင်​များ​ပျက်စီး​ခြင်း​မှ ကာ​ကွယ်​ရန် နေ့စဉ်​ဒေ​တာ (data) များ​ကို Backup ပြုလုပ်​သည့် အလေ့​အကျင့်​ကို ပြုလုပ်​ပါ။ ထို့​ပြင် မိမိ​အသုံးပြု​သော ဆော့​ဝဲလ်​များ​၏​မူရင်း CD-Rom များ​မှ​တ​ဆင့် ပြန်လည် ထည့်​သွင်း​၍ ပြုပြင်​နိုင်​ပါ​သည်။

၈။ အကယ်၍ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) ကူး​ဆက်​ခြင်း​ခံ​ရ​ပါ​က..

 

နောက်​ဆုံးပေါ် Antivirus ဆော့​ဝဲလ် (software) များ သုံး​၍ မိမိ​ကွန်ပျူတာ​ကို ဗိုင်း​ရပ်စ် scan လုပ်​ပါ။ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) အမည်​ကို​တွေ့​ရှိ​ပြီး​၎င်း​ကို​ဖယ်ရှား​၍ မ​ရ​နိုင်​ပါ​က မိမိ​အသုံးပြု​သော Antivirus ေ​ဆာ့​ဝဲလ် (software) ၏ website တွင် ၎င်း​ဗိုင်း​ရပ်စ်​အမည် နှင့်​ဖယ်ရှား​နိုင်​မည့် နည်း​လမ်း​များ​ကို ရှာဖွေ​စုံစမ်း​ပါ။

 

Antivirus ကို​အသုံး​မ​ပြု​ဘဲ​အင်​တာ​နက် (internet) နှင့် ချိတ်ဆက်​လို​ပါ​က အခ​မဲ့​ပေး​သော Online Scan ကို​သုံး​၍ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) အမည်​နှင့် ဖယ်ရှား​နိုင်​မည့် နည်း​လမ်း​များ​ကို ရှာဖွေ​ပါ။ ဗိုင်း​ရပ်စ် (virus) အမည်​ကို​သိရှိ​ပါ​က Online Scan လုပ်​သည့် website မှဖော်​ပြ​ထား​သော ဖယ်ရှား​နိုင်​မည့် သင့်တော်​သည့် နည်း​လမ်း​ဖြင့် စမ်းသပ်​အသုံးပြု​ပါ။

အွန်​လိုင်း​မှ​တ​ဆင့် ဗို​ငျး​ရ​ပျ​ဈscanကို အောက်​ပါ​လင့်ခ်​များ​တွင် အသုံးပြု​နိုင်​ပါ​သည်။

l  SymantecSecurity Check

http://security.symantec.com/

l  Trendmicro အွန်လိုင်း scan

http://housecall.trendmicro.com/

l  Mcafee free scan

http://home.mcafee.com/downloads/free-virus-scan

 

ကိုး​ကား​ချက်

 

ဗိုငျးရပျဈတန်ပြန်​ရေး​အပါအဝင် အောက်​ပါ​အချက်အလက်​များ​ကို ကိုး​ကား​လေ့​လာ​ပါ။

l  အလွယ်​တ​ကူ​ဒေါင်း​လုတ်​လုပ်​ခြင်း​မှ​ပေး​သော ကြီးမား​သည့်​ပျက်စီး​မှု​နှင့်​ပတ်သက်​၍

http://www.ipa.go.jp/security/english/E_malicious.html

l  Safety & Security Center （Microsoft）

http://www.microsoft.com/security/

၁​၀။ဝေါဟာရ ရှင်းလင်း​ချက်

 

(*၁) spam mail
UBE (သို့) unsolicited bulk Email ဟုခေါ်​သော သံသယ​ဖြစ်​ဖွယ် မေးလ်​များ​သည် ဝါဒ​ဖြန့်​ခြင်း၊ အနှောက်​အယှက် ပေး​ခြင်း​စ​သည့် ရည်​ရွယ်​ချက် အမျိုး​မျိုး​ဖြင့်​ရောက်​ရှိ​လာ​သော အီး​မေးလ်​များ​ဖြစ်​သည်။
(*၂) ဖိုင်​ဖ​လှယ်​ခြင်း ဆော့​ဝဲလ်
အင်​တာ​နက်​ကို​အသုံးပြု​၍ မ​ရေရာ​သော အသုံးပြု​သူ​များ​အချင်းချင်း ဖိုင်​များ​ဖ​လှယ်​နိုင်​သော ဆော့​ဝဲလ်​ဖြစ်​သည်။
(*၃) Macro-Type ဗို​ငျး​ရ​ပျ(ဈ)
၎င်း​ဗိုင်း​ရပ်(စ်)သည် MSW နှင့် MSE  အတွင်း​ပျံ့နှံ့​ကူး​စက်​သော ဗိုင်း​ရပ် ဖြစ်​သည်။ ကူး​စက်​ခံ​ရ​သော MSW, MSE ဖိုင်​များ​ကို​ဖွင့်​လျှင် Word နှင့် Excel စနစ်​များ​ကို​ပါ ကူး​စက်​ပျံ့ပွား​မည်။ Email တွဲ​ဆက်​ထား​သော ဖိုင်​များ floppy disc များ၊ MO (magneto-optical disks) စ​သည်​တို့​အတွင်း​ရှိ ဗိုင်း​ရပ်(စ်)ကူး​စက်​ခြင်း ခံ​ရ​သော ဖိုင်​များ​သည် နောက်​တစ်​ကြိမ် ဗိုင်း​ရပ်​များ ပျံ့ပွား​နိုင်​သော ကြား​ခံ​များ​ဖြစ်​သည်။
(*၄) စနစ်​အားနည်း​ခြင်း
လုံခြုံ​မှု​စနစ်​အားနည်း​ခြင်း​သည် အခြား​စနစ်​များ network များ၊ Application များ၊ protocols များ​၏ လုံခြုံ ရေး စနစ်​ကို​ပါ အဆင့်​နိမ့်​ကျ​စေ​ပါ​သည်။ ထို​မှ​တ​ဆင့် မ​လိုလား​အပ်​သော အဖြစ်အပျက်​များ​ဖြစ်ပေါ်​လာ​စေ​ပြီး လုပ်ဆောင် ချက်​များ၊ အမှား​များ​ကို ဖြစ်ပေါ်​စေ​ပါ​သည်။ Operating စနစ် အားနည်း​ခြင်း၊ Application စနစ် အားနည်း​ခြင်း စ​သည်​ဖြင့်​ရှိ​ပါ​သည်။ ထို့​ပြင် ဆော့​ဝဲလ် အားနည်း​ခြင်း အပြင် လုံခြုံ​မှု​စနစ် မ​လုံလောက်​လျှင်​လည်း စနစ်​အားနည်း​ခြင်း ဖြစ်​နိုင်​ပါ​သည်။ ၎င်း​ကို အများ အား​ဖြင့် Security hole ဟုခေါ်​ဆို​ပါ​သည်။

(*၅) Bot

၎င်း​သည် အင်​တာ​နက်​မှ​တ​ဆင့် ကွန်ပျူတာ​အတွင်း ကူး​စက်​ပျံ့ပွား​သော ကွန်ပျူတာ​ဗိုင်း​ရပ်စ် တစ်​မျိုး​ဖြစ်​သည်။ ၎င်း​ဗိုင်း​ရပ်စ်​များ​သည် အပြင် အင်​တာ​နက်​မှ ညွှန်​ကြား​စေခိုင်း​ချက်​များ​အတိုင်း မိမိ​ကွန်ပျူတာ​အတွင်း​တွင် ထိန်း​ချုပ်​လုပ်ဆောင်​ခြင်း​များ​ကို ပြုလုပ်​ပါ​သည်။ Robot ကဲ့သို့ အလို​အလျှောက် လှုပ်ရှား​မှု​များ​ကြောင့် ၎င်း​ကို Bot ဟုခေါ်​ဆို​ခြင်း​ဖြစ်​ပါ​သည်။

 

အဓိက​ကျ​သော ဗိုင်း​ရပ်စ်​ကာ​ကွယ်​တားမြစ်​နည်း​များ (IPA ထုတ်​ပြန်​ချက်​၏ အခြေ​ခံ​တင်ပြ​ချက်)

ကုမ္ပဏီအမည်	အဓိကထုတ်ကုန်အမည်	URL
Ahnlab.Inc	Virus Block	http://global.ahnlab.com/
Kaspersky Labs	Kaspersky Internet Security、Kaspersky Anti-Virus	http://www.kaspersky.com/
Symantec	Norton Internet Security、NortonAntiVirus、NortonAntiVirus for Mac	http://www.symantec.com/
Sophos	Sophos Anti-Virus	http://www.sophos.com/
Trendmicro	Virus Buster, Inter Scan	http://www.trendmicro.com/en/home/us/
F Secure	F-Secure Antivirus	http://www.f-secure.com/us/
McAfee	VirusScan 、GroupShield	http://www.mcafee.com/us/

" Be Secure, Aware and Vigilant"

From  http://www.mcpt.gov.mm